DANTRANH

1. วิวัฒนาการของจำนวนสาย

ในอดีต Đàn Tranh มีพัฒนาการมาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งส่งผลต่อช่วงเสียง (Range) และเทคนิคการเล่น:

• ยุคเก่า: มักมี 16 สาย (ทำจากไหมหรือเหล็ก)

• ยุคปัจจุบัน: มาตรฐานส่วนใหญ่จะอยู่ที่ 17 สาย

• รุ่นพิเศษ: สำหรับนักดนตรีอาชีพหรือเพลงร่วมสมัย จะมีรุ่น 19, 22 และ 25 สาย
  เพื่อให้เล่นบันไดเสียงได้กว้างขึ้น

2. วัสดุและการสร้าง (Construction)

ในฐานะที่คุณสนใจเรื่องโครงสร้างเครื่องดนตรี จุดที่น่าสังเกตของ Đàn Tranh คือ:

• ไม้หน้า (Soundboard): นิยมใช้ไม้ Paulownia (ไม้ตง) ซึ่งมีความพรุนสูงและน้ำหนักเบา ช่วยให้การสะท้อนเสียงแหลมใสและกังวาน

• โครงและข้าง: มักทำจากไม้เนื้อแข็ง เช่น ไม้ชิงชัน (Rosewood) หรือไม้ประดู่ เพื่อความแข็งแรงและช่วยให้เสียงมีความหนา (Body)

• หย่อง (Bridges): เรียกว่า "Con Nhạn" (ตัวนกนางแอ่น) มักทำจากไม้หรือกระดูก ทำหน้าที่ถ่ายทอดแรงสั่นสะเทือนจากสายลงสู่กล่องเสียง

3. ระบบเสียงและการตั้งสาย

Đàn Tranh ใช้ระบบบันไดเสียงแบบ Pentatonic (5 เสียง) แต่มีความพิเศษที่การใช้มือซ้ายกดสายเพื่อเปลี่ยนระดับเสียง:

• การตั้งสายหลัก: มักตั้งในระบบ $Sol - La - Do - Re - Mi$

• เทคนิคเฉพาะ: ความเสน่ห์ของเครื่องดนตรีชิ้นนี้ไม่ได้อยู่ที่การดีด (มือขวา) แต่อยู่ที่การ "กดและสั่นสาย" (มือซ้าย)

•  ซึ่งสามารถสร้างเสียงสะอื้นหรือเสียงเลื้อย (Ornamentation) ที่เป็นเอกลักษณ์ของดนตรีเวียดนาม

4. ความแตกต่างจากเครื่องดนตรีตระกูลเดียวกัน

หากเทียบกับเครื่องสายในตระกูล Zither ของเอเชีย:

คุณสมบัติ

       Đàn Tranh (เวียดนาม)  Guzheng (จีน)    Koto (ญี่ปุ่น)

สาย  ลวดเหล็ก (Steel)         โลหะพันไนลอน         ไนลอน/ไหม

เสียง  ใส แหลม พุ่ง               กังวาน ทุ้มลึก            นุ่มนวล สงบ

การดีด ใส่ปลอกนิ้ว 2-3 นิ้ว ใส่ปลอกนิ้ว 4-8 นิ้ว   ใส่ปลอกนิ้ว 3 นิ้ว